• Για τη Μ.Ε.
  • Ασθενείς & Φροντιστές
  • Γιατροί
  • Έρευνα
  • Η Ένωση
  • Βοήθησε μας

    Μ.Ε. Ελλαδα — Κλινικη Πληροφορηση

    Για Γιατρους

    Διαγνωστικά πρωτόκολλα, θεραπευτικές κατευθύνσεις, επιστημονική βιβλιογραφία και κλινικοί οδηγοί για επαγγελματίες υγείας.

    Κλινικα κριτηρια

    Διαγνωστικα Κριτηρια

    Δεν υπάρχει βιοδείκτης ή διαγνωστικό τεστ για τη Μ.Ε. Η διάγνωση είναι κλινική και βασίζεται σε διεθνώς αναγνωρισμένα κριτήρια. Τα πιο ευρέως χρησιμοποιούμενα είναι:

    ICC 2011
    Διεθνή Κριτήρια Συναίνεσης
    Τα Διεθνή Κριτήρια Συναίνεσης (ICC 2011) θεωρούνται τα πιο αυστηρά και κλινικά έγκυρα. Απαιτούν: (1) Μετακοπωτική νευροανοσολογική εξάντληση (PENE), (2) Νευρογνωσιακές δυσλειτουργίες, (3) Αυτόνομες/ανοσολογικές/νευροενδοκρινείς εκδηλώσεις.
    ⬇ Κατέβασε PDF
    CCC 2003
    Καναδικά Κριτήρια Συναίνεσης
    Τα Καναδικά Κριτήρια Συναίνεσης (CCC 2003) είναι ευρέως αποδεκτά και πιο προσιτά για κλινική χρήση. Απαιτούν κόπωση, PEM, μη αναζωογονητικό ύπνο, πόνο και νευρογνωσιακές εκδηλώσεις.
    ⬇ Κατέβασε PDF

    Αξιολογηση

    Κλινικες Δοκιμασιες

    🏥 NASA Lean Test
    Το NASA Lean Test είναι μια απλή, χαμηλού κόστους δοκιμασία για ορθοστατική δυσανεξία — συχνό εύρημα στη Μ.Ε. Ο ασθενής στέκεται κατακόρυφα ακουμπισμένος στον τοίχο για 10 λεπτά ενώ καταγράφεται η καρδιακή συχνότητα και η αρτηριακή πίεση.
    ⬇ Οδηγός
    📝 DSQ-PEM Ερωτηματολόγιο
    Το DePaul Symptom Questionnaire (DSQ-PEM) είναι ένα σταθμισμένο ερωτηματολόγιο για την αξιολόγηση της PEM. Βοηθά στη διαφοροδιάγνωση της Μ.Ε. από άλλες παθήσεις κόπωσης.
    ⬇ Οδηγός

    Κλινικη αντιμετωπιση

    Θεραπευτικες Προσεγγισεις

    Δεν υπάρχει εγκεκριμένη θεραπεία για τη Μ.Ε. Η αντιμετώπιση είναι συμπτωματική. Σημαντικό: Η Σταδιακή Άσκηση (Graded Exercise Therapy — GET) και η Γνωσιακή Συμπεριφορική Θεραπεία (CBT) ΔΕΝ συνιστώνται πλέον από τους διεθνείς οργανισμούς, καθώς μπορεί να επιδεινώσουν την κατάσταση.

    Σημαντικο: Η GET (Graded Exercise Therapy) και η CBT ΔΕΝ συνιστωνται πλεον. Μελετες δειχνουν οτι μπορει να επιδεινωσουν σημαντικα την κατασταση λογω PEM.
    Pacing — διαχείριση ενέργειας για αποφυγή PEM
    Αντιμετώπιση ορθοστατικής δυσανεξίας (αυξημένη πρόσληψη υγρών/αλατιού, compression stockings)
    Διαχείριση πόνου — αναλγητικά, αντικαταθλιπτικά χαμηλής δόσης
    Βελτίωση ύπνου — υγιεινή ύπνου, χαμηλής δόσης φαρμακευτική αγωγή
    Αντιμετώπιση MCAS/POTS αν συνυπάρχουν
    📄 Οδηγός Κλινικής Φροντίδας Bateman

    Διαφοροδιαγνωση

    Συνυπαρχουσες Παθησεις

    Η Μ.Ε. συχνά συνυπάρχει με: Σύνδρομο Ταχυκαρδίας Ορθοστατικής Θέσης (POTS), Σύνδρομο Ενεργοποίησης Μαστοκυττάρων (MCAS), Ινομυαλγία, Σύνδρομο Ευέλικτων Αρθρώσεων (hEDS/HSD), Σύνδρομο Ευερέθιστου Εντέρου (IBS).

    PubMed & Διεθνεις Μελετες

    Επιστημονικη Βιβλιογραφια

    Bhupesh Prusty et al. — Mitochondrial dysfunction in ME/CFS (2024)
    PubMed →
    Akiko Iwasaki et al. — Immune dysfunction in Long COVID/ME (2023)
    PubMed →
    NIH RECOVER Initiative — ME/CFS & Long COVID Research (2024)
    PubMed →

    Κλινικα εργαλεια

    Κλινικοι Οδηγοι

    📋
    ΟδηγΟς ΣαριτΕ — ΚλινικΗ ΑξιολΟγηση Μ.Ε.
    ⬇ Κατέβασε
    📋
    ΑξιολΟγηση ΑνικανΟτητας — ΟδηγΟς για ΓιατροΥς
    ⬇ Κατέβασε
    📋
    Bateman Horne Center — Clinical Care Guide
    ⬇ Κατέβασε